همه چیز درباره بتن

نویسنده : مهندسین مشاور سپنتا موضوع : اخبار بدون دیدگاه

واژه بتن به فرانسوی: Béton بوده و از ریشه لاتین  (Bitume) می‌آید و در مفهوم جامع و کلی، بتن به هر ماده یا ترکیبی که از یک ماده چسبنده با خاصیت سیمانی شدن تشکیل شده باشد گفته می‌شود.هلدینگ ساختمانی سپنتا در قالب مقاله به طورجامع همه چیز را درباره آزمایش و تست بتن توضیح داده است که خواندن آن نیز خالی از لطف نیست.

بتن چیست؟

بتن شبیه پرنده ایست با دوبال مقاومت و دوام، که نبود هریک از دوبال ازحرکت این موجود زنده درمسیر رشد خود میکاهد. به عبارت دیگر، بتن ترکیبی است که از اختلاط ماسه، شن، آب، سیمان و مواد افزودنی دیگز به وجود می آید.

مواد تشکیل دهنده بتن

  • ملات سیمان ( Cement )
  • آب ( Water )
  • سنگدانه

بتن به دلیل  داشتن دانه های غیر هم اندازه و هم شکل دارای خواص متفاوت در جهات مختلف می باشد. از مهمترین خواص بتن دارا بودن مقاومت های متفاوتی در برابر کشش و فشار میباشد،و در محاسبات و اجرای سازه ها به هیچ وجه بتن را در نقش عضو کششی به کار نمی برند، درحالی که مقاومت فشاری ویژگی خاص و منحصر به فرد بتن میباشد.

نکته: خوب است بدانید، سیمان و بتن با یکدیگر تفاوت دارند. در واقع سیمان یکی از مواد تشکیل دهنده ی بتن محصوب می شود. سیمان اغلب به صورت پودری بوده و در هنگام اختلاط به آب و سنگدانه اضافه می شود. ماده حاصل از این اختلاط پس از گذشت زمان سخت شده و به صورت منسجم در می آید که به آن بتن می گویند.

مواد تشکیل دهنده بتن

تاریخچه بتن 

بررسی علمی در تاریخ رشته های مهندسی عمران و معماری به شما نشان میدهد که بتن ابتدا توسط معماران رومی و صدر مسیحیت برای ساخت و ساز مورد استفاده قرار گرفته است و در قرون وسطی و رنسانس با دلایلی تعجب برانگیز از بتن دیگر برای ساختمان سازی استفاده نشده است. اما امروزه مبحث استفاده از بتن بسیار گسترده گشته و میتوان گفت تبدیل به یک تکنولوژی شده است.

کاربرد بتن در زندگی

کیفیت بتن، کارایی مناسب، قابلیت طراحی، نداشتن اثرات مخرب زیست محیطی سبب گردیده است که کاربرد این ماده روز به روز بیشتر گردیده ، بطوریکه در حال حاضر تولید کمی بیش از یک تُن بتن در سال به ازای هرنفر در جهان و ساخت 2 زیر ساخت های بشری از این ماده بیانگر این مسئله است که اهمیت انواع بتن در جامعه مدرن امروزی امری اجتناب ناپذیر است.

در فرایند استفاده از بتن دو عامل نقش اساسی دارند که در رسیدن بتن به مقاومت نهایی آن که مهندسین طراح سازه طبق آیین نامه های موجود برای سازه های مختلف و با در نظر گرفتن پارامترهای طراحی اعلام می دارند بسیار موثرند.

  • ساخت بتن
  • بتن ریزی

مقاومت بتن به چه عواملی بستگی دارد؟

برخلاف آنچه که عموم مهندسین فکر میکنند، سیمان هیچ نقش مستقیمی در میزان مقاومت بتن ندارد، برای بدست آورده بتن های باعیار سیمان بالا و مقاومت قوی به صورت تجربی میتوان گفت:سیمان درمیزان عیار بالا به عنوان یک جایگذین مناسبی برای پر کننده و fine وفیلر مناسب برای بتن متراکم تر میباشد.

مقاومت بتن به چه عواملی بستگی دارد؟

برخلاف تصور عامل اصلی تاثیر مقاومت در بتن آب میباشد، میزان مصرف آب بیشتر از آن مقداری که در هیدراتاسیون سیمان نقش دارد موجب متخلخل شدن بتن میشود، درنتیجه بتن کم تراکم تری بدست می آید. برای کسب مقاومت نهایی بالا از بتن مهمترین فاکتور کسب مقاومت میزان مصرف آب میباشد که در علم بتن به آن نسبت w/c (نسبت آب به سیمان) میباشد.

دوام بتن

صرف توجه به مقاومت به عنوان یک معیار برای داشتن بهترین و باکیفیت ترین بتن در ساخت و ساز ها و محیط های مختلف با کاربردهای متفاوت نمیتواند جوابگوی مشکلاتی باشد که در دراز مدت در سازه های بتنی ایجاد می گردد، بنابراین مساله دوام بتن نیز بسیار حائز اهمیت است.

به منظور افزایش دوام بتن حین افزایش مقاومت ضمن کاربرد دوده سیلیس و کم کردن آب و مصرف فوق روان کننده، مقدار سیمان کاهش یافته و در عوض مواد پوزولانی همچون دوده سیلیس، خاکستر بادی، سرباره کوره های آهن گدازی، خاکستر پوسته برنج و بالاخره پوزولان های طبیعی به صورت مواد ریزدانه جایگزین آن گردید. امروز شاهد ساخت بتن هایی با دوام که نفوذپذیری کمی دارند و در مقابل حملات شیمیایی کلرورها و سولفات ها و گاز کربنیک و بعضاً واکنش قلیایی پایدارتر می باشند، هستیم.

دلایل برتری بتن نسبت به فولاد

یکی از خواص مهم بتن که موجب برتری استفاده آن نسبت به فولاد شده است سیال بودن و تغییر شکل پذیری و دارابودن حالت خمیری در حین اجرا میباشد، بتن به راحتی تغییر شکل داده شکل قالب را به خود میگیرد و پس از آن سفت و سخت میشود نکته جالب توجه این است که بتن و فولاد با هم سازگاری بسیار خوبی دارد و در سازه ها ترکیبی از این دو نتایج مورد انتظار را حاصل می نماید بتن با کیفیت مورد انتظار بتنی است که از مواد استاندارد و مرغوب تهیه شده و طبق طرح اختلاط ارائه شده با تجهیزات و تکنولوژی مناسب ساخته شود.

انواع بتن در ساخت و ساز 

شناخت انواع بتن های به کار رفته شده در ساخت و سازها و پروژه های عمرانی ضروری است، هدف اصلی از شناخت انواع بتن پایداری بهتر در برابر نیروی زلزله است. به جرئیت میتواند تمام ساختمان ها و سازه های امروزی با اسکلت فلزی و سقف بتنی  و یا اسکلت بتونی ساخته میشوند، لذا شناخت انواع بتن و کاربرد ان بسیار ضروری است. در ادامه انواع بتن ها را برای شما لیست کرده ایم:

  • بتن الیافی

  • بتن سبک

  • بتن سبک هوادار

  • بتن پیش تنیده

  • بتن گوگردی (Sulfur Concrete)

  • بتن مسلح

  • بتن پیش ساخته

  • بتن پلیمری

  • بتن آماده

  • بتن نفوذپذیر

بتن های کم مقاومت و کم دوام

پس از انجام آزمایش های لازم اگر مقاومت بتن مورد نظر کمتر از 16 مگا پاسگال باشد، بتن در دسته کم مقاومت ها قرار میگیرد و باید تدابیری برای حصول اطمینان از ظرفیت باربری ساختمان برایش در نظر گرفته شود. در این شرایط برای اطمینان پیدا کردن از میزان دوام بتن آزمایش مغزه های مته شده و تیرهای اره شده، توسط مهندسین پروژه انجام میشود.

اگر بتن در شرایط بهره برداری از ساختمان خشک باشد می بایست مغزه ها به مدت 7 روز با دمای هوای 16 تا 27 درجه سانتی گردا و رطوبت نسبی کمتر از 60درصد خشک کرده و سپس آزمایش گردد.

کنترل کیفیت بتن 

باتوجه به اهمیت بتن در زندگی روزمره و ساختمان سازی، سنجش کیفیت بتن بسیار اهمیت پیدا کرده و حتی سازمان نظام مهندسی تستی را برای این سنجش تهیه کرده که به آن آزمایش تست بتن گفته میشود.

این آزمایش توسط مهندسین عمران پروژه صورت گرفته و نتیجه آن باید به اطلاع مهندس ناظر پروژه برسد تا کیفیت بتن و سازه مورد نظر به درستی تشخیص داده شود. جهت کسب اطلاعات بیشتر درباره تست بتن با ما در هلدینگ ساختمانی سپنتا در ارتباط باشید.